Dokokin SEC da Suka Shafi Takardun Bashi An wallafa: November 17, 2023

Duba jagororin fitarwa da cinikin takardun lamuni; koyi matakan bin ƙa’idoji, buƙatun bayyana bayanai da kariyar da ke tabbatar da nagarta da kwanciyar hankalin kasuwar jarin bashi ta Najeriya.

(Kamar Yadda Suke a Maris 24, 2010)

Ƙa'ida ta 40. Hanyoyi/Nau'o'in takardun jari da ake buƙatar yi wa rajista

(A) Duk takardun jarin da ake bayarwa ta waɗannan hanyoyi dole ne a yi musu rajista a Hukumar:

(a) tayin yin rajistar saye (Tayin Neman Sayen Sabbin Takardun Jari);

(b) tayin sayarwa (Tayin Sayarwa);

(d) fitar da ƙarin takardun jari a matsayin kari;

(e) sanyawa ga zaɓaɓɓun masu zuba jari ta kamfanonin da ke da matsayin kamfanin jama’a;

(f) takardun jari da suka samo asali daga sauya kamfani zuwa kamfanin jama’a mai iyakacin alhaki (P.L.C.);

(g) takardun bashin kamfani/takardun lamuni;

(h) takardun bashin gwamnatocin jihohi da na ƙananan hukumomi;

(i) tayin ta hanyar gabatarwa (Tayi ta Hanyar Gabatarwa a Kasuwa).

(j) Tattara buƙatun saye don ƙayyade farashi (Maris 12,2009)

(B) Bukatun Rajista

(1) Dole ne mai fitar da takardar jari ya yi mata rajista a Hukumar ta hanyar miƙa takardar neman rajista a kan Form S.E.C. 6 kamar yadda aka tanada a Jadawali III na waɗannan Dokoki da Ƙa'idoji, tare da—

(i) kwafin ƙuduri ko ƙudurorin taron gama-gari da suka amince da tayin, waɗanda Sakataren Kamfani ya tabbatar;

(ii) kwafi 2 na Takardar Kafawa da Ƙa’idojin Tafiyar da Kamfani na mai fitarwa (har da gyare-gyarensu), waɗanda C.A.C. ta tabbatar;

(iii) kwafin Takardar Shaidar Kafa Kamfani na mai fitarwa wanda C.A.C. ta tabbatar;

(iv) kwafi mai sa hannu na asusun kuɗin da aka bincika na shekaru biyar da suka gabata, ko adadin shekarun da kamfanin mai fitarwa ya yi yana aiki idan ba su kai biyar ba; ko bayanin halin kuɗi da aka bincika idan sabon kamfani ne, wanda ke bayyana bayanai masu zuwa:

(a) bayanan kuɗi;

(b) ranar rajistar kamfani;

(d) jarin da aka biya, wanda ba zai yi ƙasa da mafi ƙarancin matakin rajistar sayen hannun jari da Companies and Allied Matters Act (C.A.M.A.) ta tanada ba;

(e) taƙaitaccen bayanin masu kafa kamfani/daraktoci;

(f) taƙaitaccen bayanin ma'aikatan gudanarwa;

(g) taƙaitaccen bayani kan manufofi da harkokin kasuwancin kamfanin;

(h) Sabbin asusun kuɗin da aka bincika kada su wuce watanni tara da kammalawa ga kamfanoni, ko watanni goma sha biyu ga jihohi, ƙananan hukumomi, hukumomin Gwamnatin Tarayya da cibiyoyin da suka zarce ƙasa ɗaya. (Maris 24,2010)

(v) kwafi 2 na kowane ɗaya daga daftarin Takardar Bayanin Tayi da taƙaitaccen Takardar Bayanin Tayi;

(vi) kwafi 2 na daftarin Takardar Yarjejeniyar Amana, idan ya shafa;

(vii) kwafi 2 na yarjejeniyar garantin sayen abin da ba a sayar ba da yarjejeniyar garantin saya na ƙaramar yarjejeniya (sub-garantin sayen abin da ba a sayar ba), idan ya shafa;

(viii) kwafi 2 na yarjejeniyar shirya fitarwa tsakanin mai fitarwa da gidan fitar da takardun jari. Idan akwai gidajen fitarwa na haɗin gwiwa, a saka sharuɗɗan dangantakarsu cikin yarjejeniyar shirya fitarwa;

(ix) wasikun amincewa da ɓangarorin fitarwar suka bayar, waɗanda aka tabbatar da su da rantsuwa a gaban Lauya Mai Ikon Tabbatar da Takardu/Kwamishinan Rantsuwa. Idan amincewar tana cikin takardar ikon wakilci, sai a gabatar da kwafin takardar ikon wakilci da aka sa wa hannu kuma aka yi masa tambari;

(x) wasiƙar amincewa da Lauya Mai Ikon Tabbatar da Takardu ya tabbatar, wadda mutanen da aka ambata daga ɓangarorin fitarwar suka sa wa hannu. Idan amincewar tana cikin takardar ikon wakilci, dole ne a sa masa hannu kuma a yi masa tambari;

[SECRR(A) 2006 (1), s. 12.]

(xi) shaidar yarjejeniyar fasaha, idan akwai, tsakanin mai fitarwa da abokan hulɗar fasaha da mashawarta/masu ba da shawara;

(xii) wasiƙar mai fitarwa da ke nuna ya zaɓi kada a yi garantin sayen abin da ba a sayar ba idan ba za a yi garantin sayen abin da ba a sayar ba ga fitarwar ba;

(xiii) kwafin fom na C.A.C. mai ɗauke da bayanan daraktoci, wanda C.A.C. ta tabbatar;

(xiv) wasiƙar ba gidan fitar da takardun jari aiki daga mai fitarwa;

(xv) shaidar biyan kuɗaɗen rajista da miƙa takardu;

(xvi) takardar shaidar keɓewa daga kasuwar musayar hannayen jari da aka amince da ita;

(xvii) rahoton yiwuwar gudanar da aikin da za a samar wa kuɗi, idan fitarwar ta shafi bashi;

(xviii) Jaridar Sanarwar Hukuma ta Gwamnatin Jiha ko dokar ƙaramar hukuma da ke ɗauke da takardar ba da izinin fitar da takardar bashi, ga takardun bashin jiha da ƙaramar hukuma;

(xix) Umarnin Biyan Kuɗi na Dindindin wanda ba za a iya soke shi ba (Umarnin Biyan Kuɗi na Dindindin da Ba a Iya Janyewa, I.S.P.O.);

(xx) rahoton ƙimar daraja daga hukumar kimanta ƙima da aka yi wa rajista, idan takardar bashi ce;

(xxi) duk wata takardar da Hukumar ta buƙata bisa waɗannan Dokoki da Ƙa'idoji.

[SECRR(A) 2005, s. 23.]

(2) Duk takardun jari da Dokar ta buƙaci a yi wa rajista za a yi musu rajista a Hukumar ta hanyar mai fitarwa ya miƙa takardar neman rajista kamar yadda ƙaramin ƙa'ida (1) a sama ke bayyana. Bugu da ƙari, takardar neman rajistar za ta ƙunshi bayanai da ke nuna iri da siffofin takardun jari gaba ɗaya, ciki har da:

(i) ƙimar asali, ƙimar rabon riba idan ƙayyadadde ne, da ko rabon ribar yana taruwa ko ba ya taruwa;

(ii) taƙaitaccen bayanin hannayen jari na fifiko, idan akwai;

(iii) idan kayan aikin bashi ne, ƙimar kuɗin ruwa, ranar balaga, ko idan fitarwar na balaga a lokuta daban-daban, taƙaitaccen bayani kan ranakun balagarsu;

(iv) idan biyan babban jari ko kuɗin ruwa ya dogara da wani sharaɗi, a nuna sharaɗin yadda ya dace, a taƙaice matsayin fifikon fitarwar, kuma idan ana iya sauya takardar zuwa wani nau'i, a bayyana hakan;

(v) tsarin ƙungiya da kuɗi da yanayin kasuwancin kamfanin, har da duk wasu abubuwan haɗari;

(vi) daraktoci, jami'ai da masu garantin sayen abin da ba a sayar ba idan akwai, da duk mai riƙe da takardun jari da aka rubuta sunansa wanda ke riƙe da sama da kashi 5 cikin ɗari na kowane nau'in jari na mallaka ko jari mai darajar ₦50,000, gwargwadon wanda ya fi girma;

(vii) tsare-tsaren ƙarin lada da raba riba;

(viii) kwangilolin gudanarwa da ba da sabis;

(ix) bayanan da gidan fitar da takardun jari ya rubuta kan fitarwar;

(x) jadawalin iƙirari da shari'o'i;

(xi) yarjejeniyar lamunin gajeren lokaci da jerin sauran manyan kwangiloli, idan ya shafa;

(xii) shaidar mallakar dukiya ko miƙa mallakarta;

(xiii) duk wata takarda ko bayani da Hukumar za ta iya buƙata lokaci zuwa lokaci.

(3) Inda mai fitarwa ya riga ya miƙa irin waɗannan takardu ga SEC (misali Memart, Takardar Shaidar Kafa Kamfani, ko takardar shaidar ƙarin jarin hannayen jari, da sauransu), ba sai ya sake miƙa su a ma'amaloli na gaba ba muddin an gabatar da takardar alƙawari cewa ba a sauya takardar da aka riga aka miƙa wa Hukumar ba. (Maris 24,2010)

(4) Daraktocin mai fitarwa da sauran ɓangarorin tayin ga jama'a su sa hannu a kan kwafe na Takardar Bayanin Tayi da aka amince da shi. A aika waɗannan, tare da sauran takardun tayin, zuwa Hukumar don rajista cikin sa'o'i 48 daga sa hannu a Takardar Bayanin Tayi. Idan wani ɓangare ba zai samu damar sa hannu a Takardar Bayanin Tayi ba, sai ya sa hannu a takardar ikon wakilci mai tambari don bai wa wani ɓangare da ke nan ikon sa hannu a madadinsa. A miƙa wannan tare da takardun tayin.

(5) Idan takardun jari da Hukumar ta yi wa rajista a ƙarƙashin wannan Sashi ba za a gabatar da su ga jama'a cikin watanni shida bayan rajistar ba, sai mai fitarwa ya koma Hukumar don sake tabbatar da ingancin rajistar kafin gabatar da su ga jama'a.

(6) Duk wani muhimmin bayani.

Ma'ana

(1) Rajistar fitarwa a matakai wani miƙa bayanai ne da masu fitarwa da ke shirin shiga kasuwa nan gaba kaɗan suke yi. Tana ba su damar bayyana wasu bayanai a babban takardar bayyana bayanai wadda ake sabunta ta akai-akai.

Irin Takardun Jarin da Ta Shafa

(2) Rajistar fitarwa a matakai ta shafi duk nau'o'in takardun jari da ake iya yi wa rajista kamar yadda aka ayyana a sashe na 273 na Investments and Securities Act, 2007. Cancantar Amfani da Rajistar Fitarwa a Matakai

(3) (a) Idan Hukumar ba ta nuna akasin haka ba, duk kamfanonin jama'a da aka jera a kasuwar musayar takardun jari da aka amince da ita na aƙalla watanni goma sha biyu sun cancanci fitar da takardun jari, gabatar da tayin yin rajistar sayensu ko sayensu, ko aika gayyata don yin rajistar saye ko sayensu bisa rajistar fitarwa a matakai.

Sai dai dole ne a bayyana cikakken bayani kan:

(i) duk wata shari'ar laifi da aka fara kan mai fitarwa ko wani reshen kamfaninsa saboda karya wata dokar takardun jari ko banki ko Companies and Allied Matters Act, 1990;

(ii) duk wani mataki da kasuwar musayar takardun jari da aka amince da ita ta ɗauka kan kamfanin da aka jera saboda karya buƙatun jerawa na kasuwar;

(b) Mai fitarwa ba zai cancanci rajistar fitarwa a matakai ba idan shi ko wani reshen kamfaninsa ya karya wani sharaɗi na kuɗin da aka karɓa bashi, wanda ya jawo rashin cika bashi da umarnin dawo da bashin nan take, a cikin watanni goma sha biyu na kalanda nan da nan kafin ranar da aka nemi rajistar takardar bayanin fitarwa a matakai a Hukumar.

Buƙatun Ma'amala

(4) Darajar fitarwar da ake gabatarwa a ƙarƙashin rajistar fitarwa a matakai ba za ta yi ƙasa da ₦5 biliyan ba.

Buƙatun Takardar Bayanin Fitarwa a Matakai da Ƙarin Takardar Bayanin Fitarwa a Matakai

(5) (i) Mutum na iya fitar da takardun jari, yin tayin rajistar sayensu ko sayensu, ko aika gayyata don yin rajistar saye ko sayensu a ƙarƙashin rajistar fitarwa a matakai idan, a lokacin fitarwa, tayi ko gayyata, akwai takardar bayanin fitarwa a matakai mai aiki wanda ƙarin takardar bayanin fitarwa a matakai ya sabunta, kuma Hukumar ta yi wa duka biyun rajista;

(ii) Takardar bayanin fitarwa a matakai zai yi aiki na tsawon shekaru biyu daga ranar fitar da shi kuma ba za a sabunta wa'adinsa ba.

Abubuwan da Takardar Bayanin Fitarwa a Matakai da Ƙarin Takardar Bayanin Fitarwa a Matakai za su Ƙunsa

(6) (a) Takardar bayanin fitarwa a matakai dole ne—

(i) ya bi tsarin gaba ɗaya da abubuwan da takardar bayanin tayi ke ƙunshe da su kamar yadda aka tanada a sashe na 71 zuwa 87 na Investments and Securities Act 2007 da ƙa'idoji na 53 zuwa 58 na waɗannan Dokoki da Ƙa'idoji;

(ii) ya bayyana cewa Hukumar ta yi wa takardar bayanin fitarwa a matakai rajista;

(iii) ya bayyana cewa rajistar takardar bayanin fitarwa a matakai da ƙarin takardar bayanin fitarwa a matakai ba za a ɗauka a matsayin Hukumar ta amince da takardun jarin ko ta ba da shawarar su ba, ko ta ɗauki alhakin daidaiton duk wasu bayanai, ra'ayoyi ko rahotanni da ke cikinsu ba;

(iv) ya ƙunshi bayanin cewa ba za a raba ko fitar da kowace takardar jari bisa takardar bayanin fitarwa a matakai tare da ƙarin takardar bayanin fitarwa a matakai ba bayan shekaru biyu daga ranar fitar da takardar bayanin fitarwa a matakai;

(v) idan ya ƙunshi wata magana daga ƙwararre ko abin da ake cewa kwafi ne ko wani ɓangare daga rahoto, takardar bayanai ko kimar ƙwararre, ya bayyana ranar da aka yi maganar, rahoton, takardar bayanai ko kimar, da kuma ko ƙwararren ya shirya ta domin saka ta a takardar bayanin fitarwa a matakai ko a'a;

(vi) ya bayyana duk wata shari'ar laifi da aka fara kan mai fitarwa ko wani reshen kamfaninsa a cikin watanni goma sha biyu na kalanda nan da nan kafin ranar neman rajistar takardar bayanin tayi a Hukumar, dangane da karya wata dokar takardun jari ko banki ko Companies and Allied Matters Act, 1990, ko buƙatun jerawa na kasuwar musayar takardun jari da aka amince da ita;

(vii) ya ƙunshi bayanan da suka dace da ke nuna cewa mai fitarwa da dukkan rassan kamfaninsa ba su, a cikin watanni goma sha biyu na kalanda nan da nan kafin ranar neman rajistar takardar bayanin fitarwa a matakai a Hukumar, karya wani sharaɗi na kuɗin da aka karɓa bashi har ya jawo rashin cika bashi da umarnin dawo da bashin nan take ba; kuma

(viii) ya bayyana duk wasu bayanai da Hukumar za ta iya ƙayyadewa.

(b) Ƙarin takardar bayanin fitarwa a matakai dole ne—

(i) ya bayyana irin bayanan da aka ƙayyade a waɗannan Dokoki da Ƙa'idoji kan Abubuwan da Takardar Bayanin Tayi ke Ƙunsa;

(ii) ya bayyana lokacin tayin, wanda bai kamata ya wuce kwanakin aiki 28 daga ranar fitar da ƙarin takardar bayanin tayi ba, sai dai idan Hukumar ta ba da izinin lokaci mafi tsawo;

(iii) ya bayyana bayanai kamar haka:

(a) idan wani batu ya taso wanda bayanansa, bisa Investments and Securities Act, waɗannan Dokoki da Ƙa'idoji ko buƙatun jerawa na wata kasuwar musayar takardun jari da aka amince da ita, da an buƙaci a bayyana su a takardar bayanin tayi idan batun ya taso lokacin da aka shirya takardar bayanin fitarwa a matakai;

(b) idan an samu babban sauyi da ya shafi wani batu da aka bayyana a takardar bayanin fitarwa a matakai;

(d) idan takardar bayanin fitarwa a matakai ya ƙunshi magana ko bayani wanda aka ƙyale muhimmin bayani daga gare shi;

(e) duk wata shari'ar laifi da aka fara kan mai fitarwa ko wani reshen kamfaninsa a cikin watanni goma sha biyu na kalanda nan da nan kafin ranar neman rajistar takardar bayanin fitarwa a matakai a Hukumar, da kuma a lokacin da takardar bayanin fitarwa a matakai ke aiki, dangane da karya wata dokar takardun jari ko banki ko Companies and Allied Matters Act, 1990, ko buƙatun jerawa na kasuwar musayar takardun jari da aka amince da ita;

(f ) cewa a cikin watanni goma sha biyu na kalanda nan da nan kafin ranar neman rajistar takardar bayanin fitarwa a matakai a Hukumar, da kuma lokacin da takardar bayanin fitarwa a matakai ke aiki, babu mai fitarwa ko wani reshen kamfaninsa da ya karya sharuɗɗan kuɗin aro har ya jawo rashin cika bashi da umarnin dawo da bashin nan take;

(g) cewa Hukumar ta yi wa ƙarin takardar bayanin fitarwa a matakai rajista kuma an ajiye kwafinsa a kasuwar musayar takardun jari inda aka jera takardun jarin.

Babban Wajibi na Bayyana Bayanai a Takardar Bayanin Fitarwa a Matakai da Ƙarin Takardar Bayanin Fitarwa a Matakai

(7) (a) Domin tantance ko takardar bayanin fitarwa a matakai ko ƙarin takardar bayanin fitarwa a matakai ya ƙunshi wata magana ko bayani na ƙarya ko mai ruɗarwa, ko kuma an ƙyale wani muhimmin bayani, a duba ko takardun biyu sun ƙunshi duk bayanan da masu zuba jari da ƙwararrun mashawartansu za su buƙata bisa hankali kuma su yi tsammanin samu a cikinsu domin tantancewa bisa ingantaccen bayani kan—

(i) matsayin kuɗi da makomar mai fitarwa;

(ii) haƙƙoƙin da ke tare da takardun jari, idan akwai; da

(iii) amfanin zuba jari a takardun jarin da girman haɗarin yin hakan.

(b) Bayanan da masu zuba jari da ƙwararrun mashawartansu za su buƙata bisa hankali kuma su yi tsammanin samu a takardar bayanin fitarwa a matakai da ƙarin takardar bayanin fitarwa a matakai bisa sakin layi (a) su ne bayanan—

(i) da duk ko wani daga ɓangarorin da ke fitar da takardar bayanin fitarwa a matakai da ƙarin takardar bayanin fitarwa a matakai suka sani, ko

(ii) da duk wani daga mutanen da aka ambata a ƙaramin sakin layi (i) zai iya samu ta hanyar yin tambayoyin da suka dace da yanayin.

(c) Ba tare da rage faɗin ƙaramin ƙa'ida (6) (a) ko (b) a sama ba, wajen tantance bayanan da dole a saka a takardar bayanin fitarwa a matakai da ƙarin takardar bayanin fitarwa a matakai a ƙarƙashin waɗannan ƙa'idoji, a yi la'akari da—

(i) nau'in takardun jari da kasuwancin mai fitar da su;

(ii) mutanen da ake tsammanin za su yi tunanin sayen irin waɗannan takardu;

(iii) gaskiyar cewa ana iya sa ran wasu batutuwa ƙwararren mashawarcin da masu zuba jari za su iya tuntuɓa ya riga ya san su; da

(iv) ko mutanen da za a gabatar wa da fitarwa, tayin yin rajistar saye ko sayen takardun jari, ko gayyatar yin rajistar saye ko sayensu, su ne masu riƙe da takardun jari a kamfanin; idan haka ne, gwargwadon bayanan da suka dace, idan akwai, da mai fitarwa ya riga ya ba su a ƙarƙashin wata doka, wata buƙata ta ƙa'idoji ko buƙatun jerawa na kasuwar musayar takardun jari da aka amince da ita, ko ta wata hanya.

Fitar da Takardar Bayanin Fitarwa a Matakai

(8) Bayan Hukumar ta yi wa takardar bayanin fitarwa a matakai rajista, an ba mai fitarwa damar fitar da takardar bayanin fitarwa a matakai, muddin—

(a) ba za a fitar da takardun jari ba sai bayan Hukumar ta yi wa ƙarin takardar bayanin fitarwa a matakai rajista; kuma

(b) fom ɗin neman da zai sauƙaƙa fitarwa, tayi na yin rajistar saye ko sayen takardun jari, ko gayyatar yin rajistar saye ko sayensu bisa rajistar fitarwa a matakai, an haɗa shi da ƙarin takardar bayanin fitarwa a matakai ne ba da takardar bayanin fitarwa a matakai na asali ba.

Samar da Takardun Fitarwa a Matakai ga Jama'a

(9) Dole ne a sa duk takardun fitarwa a matakai su kasance a samu ga jama'a a ofisoshin mai fitarwa da Hukumar, kuma a wallafa su a shafukan yanar gizon Hukumar da mai fitarwa.

Kuɗaɗen Rajistar Fitarwa a Matakai

(10) Duk masu fitar da takardar bayanin fitarwa a matakai dole ne su biya kuɗin miƙa takardu na ₦50,000 da kuɗin tantancewa na ₦200,000 a lokacin ajiye takardu cikin tsarin fitarwa a matakai, sannan su biya kuɗaɗen rajistar takardun jari da suka dace bisa waɗannan Dokoki da Ƙa'idoji a lokacin fitar da takardun jarin.

[SECRR(A) 2006 (2), s. 4.]

Ƙa'idojin Karɓar Bashi da Jihohi, Ƙananan Hukumomi da Sauran
Hukumomin Gwamnati ke Yi

Ƙa'ida ta 306. Rajistar takardun bashin Jihohi, Ƙananan Hukumomi da sauransu

Dole ne a yi rajistar takardun bashin jihohi, ƙananan hukumomi da sauran hukumomin gwamnati ko sauran takardun jarinsu a Hukumar, ta hanyar mai fitarwa ya miƙa takardar neman rajista a kan Form S.E.C. 6 kamar yadda aka tanada a Jadawali III na waɗannan Dokoki da Ƙa'idoji.

Ƙa'ida ta 307.

(1) Buƙatun rajista:

(i) kwafin rahoton yiwuwar aikin musamman da za a samar wa kuɗi;

(ii) kwafin da ya dace da asalin wasiƙar ba da izini maras yiwuwar sokewa daga Babban Akawun Ƙaramar Hukuma/Jiha ko sauran hukumomin gwamnati, wadda ke ba Babban Akawun Tarayya izinin cire babban bashin da kuɗin ruwa kai tsaye daga rabon kuɗin da doka ta tanada idan aka kasa biyan bashi;

(iii) wasiƙar tabbatarwa daga Babban Akawun Tarayya cewa ya karɓi wasiƙar ba da izini maras yiwuwar sokewa don cire babban bashin da kuɗin ruwa daga rabon kuɗin da doka ta tanada na Jiha/Ƙaramar Hukuma idan aka kasa biyan bashi;

(iv) kwafi biyu na ƙudurin Majalisar Dokoki ta Jiha ko ta Ƙaramar Hukuma da ya ba da izinin fitar da takardar bashi;

(v) asusun kuɗi da aka bincika na Jiha/Ƙaramar Hukuma ko sauran hukumomin gwamnati na shekaru 5 da suka gabata, ko adadin shekarun da suka yi suna wanzuwa idan ba su kai shekaru 5 ba;

(vi) kwafi biyu na kowane ɗaya daga daftarin Takardar Bayanin Tayi da taƙaitaccen Takardar Bayanin Tayi;

(vii) kwafi biyu na Jaridar Sanarwar Hukuma ta Gwamnatin Jiha ko dokokin Ƙaramar Hukuma waɗanda ke ɗauke da takardar ba da izinin fitar da takardar bashi;

(viii) kwafi biyu na yarjejeniyar garantin sayen abin da ba a sayar ba, idan ya shafa;

(ix) kwafi biyu na Takardar Yarjejeniyar Amana;

(x) kwafi biyu na yarjejeniyar shirya fitarwa;

(xi) rahoton Akawun Mai Shirya Rahoto;

(xii) rahoton kimanta ƙima daga hukumar kimanta ƙima da aka yi wa rajista;

(xiii) rubutaccen bayani kan fitarwar;

(xiv) jadawalin iƙirari da shari'o'i;

(xv) yarjejeniyar lamunin gajeren lokaci, idan akwai;

(xvi) muhimman kwangiloli;

(xvii) wasikun amincewa daga ɓangarorin fitarwar;

(xviii) Dole ne Jiha da Ƙaramar Hukuma su wallafa bayanan kuɗinsu na shekara-shekara da aka bincika a aƙalla jaridun ƙasa biyu (2) tsawon rayuwar takardar bashin. Haka kuma, dole ne a sake nazarin ƙimar takardun bashin Jiha da Ƙaramar Hukuma a kowace shekara, muddin tazarar tsakanin nazarin ƙimar ba ta wuce watanni 12 ba, kuma a wallafa ƙimar a aƙalla jaridun ƙasa biyu;

(xix) Dole ne Jiha da Ƙaramar Hukuma su wallafa bayanai kan yadda aka yi amfani da kuɗaɗen a kowace shekara a aƙalla jaridun ƙasa biyu (2). Wallafar tana ƙarƙashin amincewar Hukumar;

(xx) Garantin sayen abin da ba a sayar ba na bisa zaɓin mai fitarwa. Idan mai fitarwa da mashawarcinsa kan harkokin kuɗi sun yanke shawarar ba za a yi garantin sayen abin da ba a sayar ba ba, mafi ƙarancin matakin rajistar sayen takardun jari dole ya yi daidai da tanadin Ƙa'ida ta 70 (6) (ii);

Sai dai idan ba a yi garantin sayen abin da ba a sayar ba ba kuma ba a samu isassun masu yin rajistar saye ba, a sanar da Hukumar tushen kuɗin da za a cike gibin da shi, kuma a miƙa wannan bayani tare da tsarin rabon takardun jari da aka gabatar;

(Maris 24,2010)

(xxi) duk wata takarda ko bayani da Hukumar za ta iya buƙata lokaci zuwa lokaci.

[SECRR(A) 2005, s. 61.]

(2) Jimillar basussukan da ba a biya ba, ciki har da takardar bashin da ake shirin fitarwa, kada ta wuce 50% na ainihin kuɗin shigar mai fitarwa na shekarar da ta gabata.

[SECRR(A) 2005, s. 61.]

(3) (a) Idan mai fitarwa ya kasa biyan bashi, dole ne wakilin amana ya ɗauki matakan da suka dace cikin watanni shida daga wannan gazawa don tabbatar da cewa Babban Akawun Tarayya ya fara cire kuɗin kai tsaye daga rabon mai fitarwa da doka ta tanada.

(b) Dole ne wakilin amana ya sanar da Hukumar cikin kwanaki 30 daga wannan gazawa, sannan ya miƙa mata kwafin wasiƙar da ya aika wa Babban Akawun a (a) a sama.

(4) Dole ne a ajiye kwafin wasiƙar izini maras yiwuwar sokewa a hannun wakilin amana aƙalla kwanaki 5 kafin a buɗe fitarwar ga jama'a.

(5) Dole ne Mai Kula da Rajista na fitarwar ya ba masu riƙe da takardun bashi takardar shaidar takardar bashi cikin watanni biyu bayan rabon takardun jari bisa Ƙa'ida ta 200 na waɗannan Dokoki da Ƙa'idoji.

(6) Idan Hukumar ta gamsu da takardun jari da mai fitarwa ya bayar, bisa buƙatar gidan fitar da takardun jari za ta yafe buƙatar wasiƙar izini maras yiwuwar sokewa, muddin gidan fitar da takardun jarin ba zai koma amfani da irin wannan wasiƙa zuwa ofishin Babban Akawun Tarayya domin karɓar bashin ba.

Dole ne mai fitarwa ya cika sharuɗɗa masu zuwa:

(a) Kuɗin shigar da mai fitarwa ke samarwa da kansa (IGR) ba zai yi ƙasa da 60% na jimillar kuɗin shigar jiharsa na shekarar da ta gabata ba.

(b) Zuba jari a fitar da takardar bashi da babu wasiƙar izini maras yiwuwar sokewa a bayanta za a taƙaita shi ga Ƙungiyoyin Masu Zuba Jari da Suka Cancanta da Mutanen da Suke da Babbar Darajar Dukiya Bayan Cire Bashi kamar yadda aka ayyana a waɗannan Dokoki da Ƙa'idoji.

(d) Baya ga kuɗin shigar da mai fitarwa ke samarwa da kansa

(IGR), dole ne mai fitarwa ya samar da garantin wani ɓangare na uku daga

banki, kamfanin inshora, cibiyoyin da suka haɗa gwamnatocin ƙasashe,

cibiyoyin kuɗi na ƙasashen duniya ko duk wani da Hukumar ta amince

da shi, domin tabbatar da biyan babban bashin da

kuɗin ruwa idan aka kasa biya.

(e) Mai ba da garantin dole ya kasance babban bankin mai fitarwa

don harkokin IGR ɗinsa tsawon wa'adin

fitar da takardar bashin.

(f) idan mai fitarwa ya kasa biyan bashi, dole ne wakilin amana cikin

watanni uku daga wannan gazawa ya nemi mai ba da garantin ya biya

ragowar babban bashi da kuɗin ruwa na takardar bashin.

Dole ne a miƙa sanarwar buƙatar da wakilin amana ya aika wa mai ba da garantin

ga Hukumar.

(g) dole ne wakilin amana cikin kwanaki talatin daga wannan gazawa ya sanar da Hukumar sannan ya bayyana matakan da yake niyyar ɗauka a batun.

(h) Dole ne a ajiye kwafin garantin ɓangare na uku da aka sa wa hannu yadda ya dace a hannun wakilin amana aƙalla kwanaki 5 kafin a buɗe fitarwar ga jama'a.

Dole ne mai fitarwa ya bayyana a cikin takardar bayanin tayi cewa fitar da takardar bashin ba ta da goyon bayan wasiƙar izini maras yiwuwar sokewa. Dole ne a buga wannan da rubutu mai kauri a murfin gaban takardar bayanin tayi.

Dokar 307A: Takardun Bashin Kamfanoni

Waɗannan ƙa'idoji sun shafi duk wata fitar da takardun bashin kamfani daga kamfanonin jama'a, kamfanonin jama'a na ƙasashen waje da cibiyoyin da suka haɗa gwamnatocin ƙasashe.

Takardu/Bayanan da ake Buƙata:

Ga duk wata fitarwa, tayi ko gayyata da aka yi bisa waɗannan ƙa'idoji, dole ne a miƙa takardun nan tare da bayanin rajista:

(a) Fom SEC 6 da aka cika yadda ya kamata;

(b) Kuɗaɗen miƙa takardu da rajista da suka dace;

(d) Kwafi biyu na Kundin Kafa Kamfani da Ƙa’idojin Tafiyar da Shi na mai fitarwa, waɗanda Corporate Affairs Commission ta tabbatar;

(e) Kwafi na Takardar Shaidar Kafa Kamfani na mai fitarwa, wanda Sakataren Kamfani ya tabbatar;

(f) Kwafi mai sa hannu na sabbin asusun kuɗi da aka bincika na mai fitarwa na shekaru uku (3) da suka gabata, inda sabon asusun bai wuce watanni tara ba;

(g) Rahoton Akawun Mai Shirya Rahoto;

(h) Wasikun amincewa daga ɓangarorin da ke cikin tayin;

(i) Kwafi biyu na daftarin yarjejeniyar sayarwa (Yarjejeniyar Shirya Sayar da Takardun Jari) tsakanin mai fitarwa da gidan fitar da takardun jari;

(j) Daftarin yarjejeniyar ɗaukar alhakin sayen ragowar takardun (Yarjejeniyar Lamunin Sayen Takardun Jarin da Ba a Sayar Ba), idan ya shafa;

(k) Rahoton kimanta ƙima daga hukumar kimanta ƙima da aka yi wa rajista;

(l) Wasiƙar Rashin Adawa daga hukumar kula da harkar da abin ya shafa, idan ya shafa;

(m) Kwafi biyu na daftarin Takardar Yarjejeniyar Amana;

(n) Daftarin takardar bayanin tayi, Wasiƙar Haƙƙin Saye, Takardar Bayanin Tayi ga Zaɓaɓɓu ko kowane irin takardar bayanai dole ne ya ƙunshi bayanan nan:

i. Bayanan asali kan mai fitarwa da/ko wanda ya samar da kadarorin a batun fitar da Takardun Jari Masu Goyon Bayan Kadarori (ABS), gami da Takardun Jari Masu Goyon Bayan Lamunin Gidaje (MBS);
ii. Taƙaitaccen bayanin daraktocin mai fitarwa;
iii. Bayanin ma'amalar da tsarin fitarwar;
iv. Bayanin yadda za a yi amfani da kuɗaɗen da aka samu. Idan za a yi amfani da su wajen wani aiki, a ba da bayanan aikin;
v. Bayanin kiyasin kuɗaɗen da za a kashe wajen fitarwar;
vi. Yanayin rikicin maslaha, abubuwan haɗari da matakan rage su;
vii. Idan an yi fitarwar domin sake samar da kuɗin biyan bashin da ake da shi, a bayar da bayanin bashin da ake da shi;
viii. Ƙimar kuɗin ruwan takardar bashi, ranar cikar wa’adin bashi, ko idan fitarwar tana cika wa’adi a lokuta daban-daban, taƙaitaccen bayani kan ranakun cikar wa’adin;
ix. Sunaye, lambobin waya da fax, da adireshin imel na manyan jami'an mai fitarwa da manyan mashawartan fitarwar;
x. Sharuɗɗa da ƙa'idodin fitarwar;
xi. Duk wani muhimmin bayani dangane da fitarwar.

(o) Sanarwar mai fitarwa cewa ya bi duk buƙatun Dokar;

(p) Duk wani muhimmin bayani da Hukumar za ta iya buƙata.

2. Sharuɗɗan Amincewa

Fitar da takardun bashi daga kamfanonin jama'a da cibiyoyin da suka haɗa gwamnatocin ƙasashe tana ƙarƙashin sharuɗɗa masu zuwa:

(a) Cancantar Tayin Bashi

i. Duk kamfanin jama'a, kamfanin jama'a na ƙasashen waje ko cibiyar da ta haɗa gwamnatocin ƙasashe na da cancantar fitar da takardun bashin kamfani;
ii. Dole ne a samu duk amincewar da ake buƙata, idan ta shafa, daga sauran hukumomin kula da harkar dangane da fitarwar, sannan a miƙa su ga Hukumar tare da bayanin rajista. Dole ne a bi duk sharuɗɗan da waɗannan hukumomin suka gindaya tsawon wa'adin takardar bashin;
iii. Dole ne hukumar kimanta ƙima da aka yi wa rajista a Hukumar ta kimanta kowace fitar da takardun bashin kamfani, a kuma bayyana ƙimar a takardun tayin. Dole ne a sake nazarin ƙimar a kowace shekara tsawon wa'adin takardar bashin, sannan a wallafa ta a aƙalla jaridun ƙasa biyu;
iv. Idan za a fitar da takardar bashi ta hanyar tayin ga jama'a, ƙimar bashin ba za ta yi ƙasa da matakin da ya cancanci zuba jari ba;
v. Babu mai fitarwa da zai gabatar da takardar bashi idan ya gaza biyan kuɗin ruwa ko mayar da babban bashi kan fitarwar bashi ta baya tsawon fiye da watanni shida (6).

(b) Hanyar Fitarwa

Ana iya fitar da takardun bashin kamfani ta hanyar tayin yin rajistar saye, tayin haƙƙin masu hannun jari ko tayin ga zaɓaɓɓu.

Dole ne taron gama-gari ya amince da ƙudurin fitar da takardar bashin.

(d) Bayyana Bayanai da Ƙirƙirar Jingina

Idan an samar wa takardar bashi tsaro da dukiya, dole ne mai fitarwa ya tabbatar cewa dukiyar da aka jingina domin takardar bashi ta isa; a bayyana hakan a fili tare da matsayin fifikon jinginar ko jinginonin a takardun tayin.

Idan jinginar ita ce ta biyu ko ta ragowa, ko kuma akwai alhakin bashi mai ƙasa da sauran basussuka, dole ne takardun tayin su bayyana a sarari haɗarin da ke tattare da irin waɗannan jinginoni na baya tare da cikakkun bayanai.