Ihe A Chọrọ Maka Ndebanye Aha Ebe Ndekọ Azụmahịa E bipụtara: Mee 22, 2025
Ntuziaka Itinye Arịrịọ
- Akwụkwọ niile e depụtara n’okpuru bụ ihe a chọrọ n’iwu; a ga-eweta ha niile.
- A ga-edejupụta Fọm SEC ọ bụla nke ọma ma tinye ozi niile a chọrọ n’uju na-ahụ na ọ dịghị oghere a hapụrụ n’enweghị azịza, n’ihi na nke a ga-eme ka fọm ndị ahụ ghara ịdị ire.
- A naghị ewere arịrịọ dịka nke etinyerela ruo mgbe e dejupụtara fọm ndị ahụ nke ọma ma nyefee akwụkwọ niile a chọrọ.
- Ndị ụlọ ọrụ na-akwado nke ndebanye aha ha agwụla ga-amalite usoro ndebanye aha ọzọ site na mbido. (Lee Iwu SEC 19 na 35 dị ka e meziri ha)
- Ndị a tụrụ aro ka ha bụrụ ndị ọrụ CMO kwadoro ga-aga n’ọfịs SEC ọ bụla na foto atọ (3) ọhụrụ nke ụdị paspọtụ iji malite usoro nyocha ndị uwe ojii (nke a metụtara ndị na-achọ ndebanye aha mbụ n’aka Kọmishọn ahụ na ndị ndebanye aha ha dịka ndị ọrụ CMO kwadoro agwụla);
- Ndị niile a tụrụ aro ka ụlọ ọrụ kwado (ewezuga ndị na-akwaga n’ụlọ ọrụ ọzọ) ga-aga ọzụzụ na ule tupu ndebanye aha. Ndị gafere nke ọma, (ma ọ bụrụ na e debere nhazi ndị ụlọ ọrụ na-akwado a chọrọ) ka a ga-eweta n’ihu Kọmitii Ajụjụ Ọnụ Ndebanye Aha maka ntụle.
- Nnomi mbụ niile nke akwụkwọ/asambodo ka a ga-eweta ka onye ọrụ SEC nwere ikike hụ ha.
- Imelite ndebanye aha kwa afọ: Mgbe a kwadoro ụlọ ọrụ ka ọ rụọ ọrụ dịka Onye Na-arụ Ọrụ n’Ahịa Isi Ego (CMO), ụlọ ọrụ ahụ ga-emelite ndebanye aha ya kwa afọ, ọ bụghị mgbe Jenụwarị 31 gafere n’afọ ọ bụla.
- Kọmishọn ahụ nwere ike ịchọ akwụkwọ ndị ọzọ na/ma ọ bụ ozi ndị ọzọ ọ chere na ha dị mkpa maka ndebanye aha.
- A ga-enyocha ụlọ ọrụ ọ bụla tinyere arịrịọ n’onwe ya n’oge a na-ahazi arịrịọ ndebanye aha ya.
- Inwe ezi ihe ọmụma gbasara Iwu na Ụkpụrụ Kọmishọn ahụ, Investments & Securities Act No 29 of 2007, na Ahịa Isi Ego bụ ihe a ga-enwerịrị tupu ndebanye aha
Ihe A Chọrọ Maka Ndebanye Aha
Ịkwụ Ụgwọ
- Ihe akaebe ịkwụ Ụgwọ Ịnyefe Akwụkwọ/Arịrịọ – N100,000.00 (Otu Narị Puku Naịra);
- Ihe akaebe ịkwụ ụgwọ Ụgwọ Nhazi Arịrịọ – N300,000.00 (Narị Puku Atọ Naira);
- Ihe akaebe ịkwụ ụgwọ Ụgwọ Ndebanye Aha – N1,000,000.00 (Nde Naira Otu);
- Ihe akaebe ịkwụ ụgwọ Ụgwọ Onye Nduzi– N100,000.00 (Otu Narị Puku Naira)
- Ihe akaebe ịkwụ Ụgwọ Onye Ụlọ Ọrụ Na-akwado – N100,000.00 (Otu Narị Puku Naịra) maka onye ọ bụla (ọhụrụ) a tụrụ aro ka ụlọ ọrụ kwado na N50,000.00 (puku naịra iri ise) maka onye ọ bụla ụlọ ọrụ na-akwado nke na-akwaga n’ụlọ ọrụ ọzọ;
Fọm
- Fọm SEC 3 e mezuru ma bịanye aka na ya nke ọma – Maka Ụlọ Ọrụ
- Fọm SEC 2 na 2D – maka Ndị Ụlọ Ọrụ Na-akwado/Onye Na-ahụ Maka Ịgbaso Iwu na Ndị Nduzi (Mara na ọrụ a na-achọ ndebanye aha ga-enwe opekata mpe mmadụ atọ ụlọ ọrụ na-akwado, otu n’ime ha kwesịrị ịbụ Onye Na-ahụ Maka Ịgbaso Iwu nke ga-ahụ maka ileba anya n’ịgbaso ISA 2007, Iwu na Ụkpụrụ, ọkwa, ntuziaka, ntụziaka ọrụ wdg. Kọmishọn ahụ ma ọ bụ Gọọmenti Etiti wepụtara).
- Fọm SEC 2B e dejupụtara ma binye aka na ya nke ọma — (Maka Nnyefe Onye Nduzi ma ọ bụ Onye A Na-akwado nke a ga-etinyere ụdị akwụkwọ ozi ịhapụ ọrụ na nnabata ịhapụ ọrụ site n'aka onye were ya n'ọrụ mbụ); a ga-dejupụta fọm niile nke ọma ma nyefee ụdị abụọ nke nke ọ bụla.
Ndị Nduzi na Ndị A Tụrụ Aro Ka Ha Bụrụ Ndị Ọrụ CMO Kwadoro
- Opekata mpe ndị ọrụ CMO kwadoro atọ (3), otu n’ime ha kwesịrị ịbụ Onye Nduzi Nchịkwa na Onye Na-ahụ Maka Ịgbaso Iwu; (Ụlọ ọrụ edebanyere aha ma ọ bụ ndị na-achọ ndebanye aha maka ịrụ ọtụtụ ọrụ ga-akwado ngụkọta ọnụ ọgụgụ ndị mmadụ e nyere iwu maka ọrụ ọ bụla).
- Fọm SEC 2 kwesịrị igosi, n’etiti ihe ndị ọzọ, BVN, nkọwa ụlọ akụ, Adreesị Ozi-e Ọrụ onye na-etinye arịrịọ yana adreesị zuru ezu nzipu ozi na nọmba kọntaktị na adreesị ozi-e nke ndị were ya n’ọrụ na mbụ, ndị ụlọ akụ ya na ndị ọ họpụtara inye ntụaka;
- Fọm SEC 2 kwesịrị igosi, tinyere ihe ndị ọzọ, BVN yana nọmba akaụntụ azụmahịa, Adreesị Ozi-e Nkeonwe/Adreesị Ozi-e Ọrụ Ha. Ọ ga-agụnyekwa nkọwa zuru ezu banyere adreesị nzipu akwụkwọ, nọmba ekwentị/adreesị ozi-e nke ndị were onye ahụ n’ọrụ ozugbo gara aga, ndị ụlọ akụ ya, na ndị ọ họpụtara ka ha nye ntụaka;
- Weta nnomi akwụkwọ ozi ọrụ na ndepụta ọrụ onye ahụ ga-arụ;
- Akwụkwọ akụkọ ndụ na ọrụ (CV) zuru ezu nke ndị nduzi niile na ndị a chọrọ ka ha bụrụ ndị ụlọ ọrụ na-akwado ga-agụnye nkọwa ọrụ ha n'usoro oge malite n'ụlọ akwụkwọ sekọndrị, na-egosi ụbọchị na ogologo oge nke ọma. (A ga-akọwa ihe mere ha ji hapụ ọrụ ọ bụla gara aga, yana ụbọchị niile na oghere dị n'akụkọ ọrụ na agụmakwụkwọ ha);
- Nnomi akwụkwọ iru eru gụnyere asambodo ụlọ akwụkwọ sekọndrị na asambodo imecha NYSC ma ọ bụ nke e nyere onye a hapụrụ ịrụ NYSC (a ga-eweta akwụkwọ mbụ ka SEC hụ ha);
- Ihe akaebe asambodo mgbanwe aha (gụnye akwụkwọ ịṅụ iyi ụlọikpe na mbipụta n’akwụkwọ akụkọ);
- Ihe akaebe na Ndị Ọrụ CMO Kwadoro nwere opekata mpe afọ anọ nke ahụmịhe ọrụ metụtara ọrụ ahụ mgbe ha gụsịrị akwụkwọ dịka “Iwu 20” nke Iwu na Ụkpụrụ Kọmishọn ahụ si kwuo.
- Onye ọ bụla a tụrụ aro ka ọ bụrụ onye ọrụ CMO kwadoro ga-aga n’ọfịs SEC ọ bụla na foto atọ ọhụrụ nke ụdị paspọtụ iji malite usoro nyocha ndị uwe ojii (maka ndị na-achọ ndebanye aha mbụ na ndị ndebanye aha ha dịka ndị ọrụ CMO kwadoro agwụla);
- Nnomi akwụkwọ ikike obibi/ọrụ maka ndị na-abụghị ụmụ amaala Naịjirịa/ndị bi ebe ahụ, a ga-eweta nnomi mbụ ka onye ọrụ SEC hụ ya
- Nnomi akwụkwọ njirimara dị ire (paspọtụ mba ụwa, kaadị njirimara mba, ikikere ịnya ụgbọala, kaadị onye ntuli aka na-adịgide adịgide, asambodo nkwenye ịkwụ ụtụ isi ma ọ bụ akwụkwọ ịkwụ ụgwọ ọrụ ọha);
Ndị ọrụ CMO kwadoro niile ga-enwe ahụmịhe ọrụ kwesịrị ekwesị mgbe ha gụsịrị akwụkwọ dịka “Iwu 20” nke Iwu na Ụkpụrụ Kọmishọn ahụ si kwuo.
Isi Ego A Kwụrụ Ụgwọ Ya Kacha Nta na Akwụkwọ Nkwa Mkpuchi Nfu N’ihi Aghụghọ Ndị Ọrụ
- Akaụntụ kacha ọhụrụ a nyochara
- Akwụkwọ nkwa nkwụghachi nfu n’ihi aghụghọ ndị ọrụ dị ire, nke na-ekpuchi opekata mpe 20% nke isi ego kacha nta a chọrọ ma nwee ụbọchị ngwụcha Disemba 31;
Ụlọ Ọrụ Na-etinye Arịrịọ
- Nkọwa ụlọ ọrụ kwesịrị ịgụnye, tinyere ihe ndị ọzọ, akụkọ dị mkpirikpi nke ụlọ ọrụ ahụ, nhazi ọrụ na nhazi ndị nwe òkè, ndị isi ọrụ, yana nkọwa ọrụ gara aga na nke ugbu a;
- Aha na adreesị ụlọ ọrụ ndị nọ n’okpuru ya ma ọ bụ ndị ya na ha jikọrọ, ụdị azụmahịa ha, na pasent òkè ụlọ ọrụ ahụ nwere n’ime ha;
- Akwụkwọ ntuziaka ọrụ (nhazi nchịkwa siri ike) nke ụlọ ọrụ nwere usoro ibu ọrụ a kọwara nke ọma, doro anya ma kwụsie ike;
- Ozi gbasara akụrụngwa na teknụzụ Ebe Ndekọ Azụmahịa ga-eji;
- Nnomi akwụkwọ ozi sitere n’aka onye na-enye mwepụta na-ahọpụta onye ndụmọdụ ego ha maka azụmahịa ahụ;
- Ihe akaebe akwụkwọ ozi sitere n’aka onye nchịkwa ọrụ ego nke na-egosi nkwenye enweghị mkpesa megide ịrụ ọrụ ahụ
- Atụmatụ azụmahịa onye na-etinye arịrịọ;
- Eserese Nhazi Onye Na-etinye Arịrịọ;
- Weta ozi gbasara akaụntụ mgbasa ozi mmekọrịta nke ụlọ ọrụ ahụ (dịka Facebook, Instagram, LinkedIn, wdg);
- Weta adreesị webụsaịtị ụlọ ọrụ ahụ, adreesị ozi-e ya na nọmba ekwentị ya.
Akwụkwọ Ụlọ Ọrụ
Nnomi nke ọ bụla n’ime akwụkwọ ndị a, nke CAC kwadoro nke ọma;
- Asambodo Ndebanye Aha Ụlọ Ọrụ
- Akwụkwọ Ntọala na Ụkpụrụ Òtù – nke a kwesịrị ịgụnye ikike ịrụ ọrụ a kapịrị ọnụ;
Nkwa e ji iyi kwuo na a ga-enye Kọmishọn ahụ ngwa ngwa nnomi mgbanwe ọ bụla e mere na Akwụkwọ Ntọala na Ụkpụrụ Òtù ya, nke Corporate Affairs Commission (CAC) kwadoro, Ụkpụrụ Omume, ntuziaka, wdg, n’ime ụbọchị iri na anọ (14) mgbe mgbanwe ahụ gasịrị;
- Fọm CAC na-egosi Nkwupụta Isi Ego Mbak, Nkwupụta Nkesa Mbak na Nkọwa Ndị Nduzi (Mara na a ga-eweta nnomi mbụ asambodo ahụ ka onye ọrụ SEC nwere ikike hụ ya);
- Akaụntụ kacha ọhụrụ a nyochara ma ọ bụ nkwupụta ọnọdụ akụ a nyochara maka ụlọ akụ na-arụbeghị ọrụ ruo otu (1) afọ, nke na-agaghị akarị ụbọchị iri atọ (30) kemgbe e mere ya n’oge a na-etinye akwụkwọ n’aka Kọmishọn ahụ, nke ndị nduzi abụọ bịanyere aka na ya, tinyere akwụkwọ ozi nkwenye sitere n’aka onye nyocha akaụntụ mpụga; (Rịba ama na nha ngwakọta akụ ga-abụ 60% akụ a pụrụ ịgbanwe ngwa ngwa ka ọ bụrụ ego na 40% akụ na-adịgide adịgide na akụ ndị ọzọ)
- Nkwa e ji iyi kwado idobe usoro idozi esemokwu dịka iwu njikwa mkpesa Kọmishọn ahụ si dị;
- Nkwa e ji iyi kwado idobe ma jiri usoro nhazi na nchịkwa dị irè e dere n’akwụkwọ rụọ ọrụ iji chọpụta ma dozie esemokwu ọdịmma ọ bụla;
- Ọrụ e ji iyi kwado idobe usoro njikwa ime ụlọ ọrụ dị irè, gụnyere usoro nchịkwa na ndekọ ego dị mma, iji gbochie ikpughe ozi nzuzo;
- Nkwupụta e jiri iyi kwado, nke na-egosi Kọmishọn ahụ na ozi niile ụlọ ọrụ ahụ nyere, gụnyere ozi ụlọ akụ niile, bụ eziokwu ma zie ezi. (Onye nduzi ma ọ bụ odeakwụkwọ ụlọ ọrụ ga-abinye aka na ya, onye notari kwadoro ya);
- Nkwa e ji iyi kwado na a gaghị eji ozi ọ bụla e bipụtabeghị nke na-emetụta ọnụahịa nweta uru n’ụzọ na-ekwesịghị ekwesị;
- Nkwa e ji iyi kwado ikpughe òkè Bọọdụ Ndị Nduzi ya nwere na mwepụta ọ bụla e nyere ogo.
- Nkwa e ji iyi kwuo na a ga-edobe ihe ndekọ kwesịrị ekwesị ma nyefee nkwupụta oge niile dịka Kọmishọn ahụ nwere ike ịkọwa site n’oge ruo n’oge, nke onye nduzi ma ọ bụ odeakwụkwọ ụlọ ọrụ bịanyere aka na ya (a ga-ejikwa onye nkwado akwụkwọ iwu kwado ya);
- Nkwa e ji iyi kwado ịnọgide na-agbaso ihe omume azụmahịa niile metụtara ya, ịgbaso Iwu na Ụkpụrụ SEC na Investments and Securities Act No.29 of 2007, site n’aka onye nduzi ma ọ bụ odeakwụkwọ ụlọ ọrụ (onye nkwado akwụkwọ iwu ga-akwado ya);